عسر و حرج چیست؟
![عسر و حرج](/wp-content/uploads/2023/06/عسر-و-حرج-چیست؟.jpg)
همانطور که در قانون مدنی ماده ۱۱۳۳ می خوانیم، مرد میتواند با اراده خود همسرش را طلاق بدهد. در این صورت، دادگاه به تقاضای طلاق مرد برای جدایی از همسرش رسیدگی می نماید و سپس حکم طلاق را صادر میکند؛ اما جاری کردن صیغه طلاق وابسته به پرداخت حقوق مالی زن از قبیل مهریه نفقه و غیره است. اما زن برای جدایی از شوهرش بخاطر اینکه حق طلاق را ندارد و حق طلاق با مرد است، باید بتواند یکی از شروط ۱۲ گانه در عقدنامه را ثابت کند. سپس تقاضای طلاق برای او با توجه به دلایل و مدارکی که ارائه می دهد، پذیرفته میشود. عسر و حرج، همان دلایل و مدارکی هستند که به جهت طلاق از طرف زن یا همان زوجه ارائه می شوند.
طلاق عسر و حرج، یکی از انواع طلاق می باشد که از نوع رجعی نیست. این بدان معناست که مرد، نمیتواند مجدد به زن رجوع کند. اگر فقط یکی از مصادیق این موضوع به دادگاه اثبات شود، زن میتواند از طلاق عسر و حرج استفاده نماید. سپس با استفاده از این موضوع، به زندگی مشترک خاتمه دهد.
موارد عسر و حرج در قانون
عسر و حرج عبارت است از ایجاد وضعیتی برای زن که زندگی مشترک را برای وی، با سختی غیر قابل تحملی همراه سازد. موارد عسر و حرج در قانون از قرار زیر است:
- ترک زندگی مشترک
- کتک زدن
- اعتیاد
- بیماری صعب العلاج مرد
باید بگوییم که این موضوع، صرفا محدود به این موارد که در بالا ذکر کردیم نیست. این نکته مهم را در این جا خاطر نشان می شویم که این موضوع، در تبصره ماده 1130 قانون مدنی ذکر شده است. این تبصره اذعان می دارد: « عسر و حرج ، عبارت است از به وجود آمدن وضعیتی که ادامه زندگی را برای زوجه، با مشقت همراه ساخته و تحمل آن مشکل باشد »
طلاق به دلیل عسر و حرج
برای افرادی که در گیر موضوعات طلاق هستند، بعضا سوال می شود که طلاق به دلیل عسر و حرج چگونه است؟ در پاسخ باید بگوییم که طلاق به این دلیل، طلاقی است که بخاطر شرایط به وجود آمده توسط مرد زندگی را برای زن مشقت بار میکند. به عبارتی اگر زن در زندگی دچار شدت، سختی، ضرر و ناراحتی به واسطه رفتار و کردار همسرش باشد، میتواند به زندگی زناشویی خاتمه داده و حکم طلاق خود را بگیرد. قواعد و قوانین مربوط به این نوع طلاق که یکی از انواع طلاق بائن به شمار میرود، مطابق با قانون مدنی و فقه اسلامی میباشد.
در صورت مواجهه با دلایلی از قبیل عسر و حرج در طلاق، پیشنهاد ما به شما استفاده از مشاوره تخصصی با بهترین وکیل طلاق در تهران و شهرستانهاست. وی با تجربه کافی در امور مربوطه، می تواند راهنمای شما به جهت تسهیل امور باشد.
شرایط طلاق به دلیل عسر و حرج
طلاق به دلیل عسر و حرج، یکی از طلاقهای غیرقابل بازگشت می باشد. در نتیجه، مطابق با قانون مدنی اگر مصادیق آن اثبات شود و مشخص گردد که مرد شرایط مشقت باری را برای زن به وجود می آورد، زن میتواند طلاق خود را از شوهرش بگیرد. شرایط این طلاق عبارت اند از:
- ترک زندگی خانوادگی توسط زوج در طی یک سال، حداقل به مدت شش ماه متوالی و یا نه ماه متناوب و بدون عذر موجه.
- اعتیاد زوج به مواد مخدر یا الکل، در صورتی که این اعتیاد زیان آور باشد و با وجود الزام وی به ترک، از این موضوع خودداری نماید.
- محکومیت قطعی زوج به حبس پنج سال یا ببیشتر از آن.
- ضرب و شتم یا هر گونه سوء رفتار اخلاقی زوج، به طوری که عرفا قابل تحمل نباشد و ادامه زندگی را برای زوجه با مشقت همراه کند.
- ابتلای زوج به بیماریهای صعب العلاج روانی، ساری یا هر عارضه صعب العلاج دیگری که زندگی مشترک را غیر ممکن و مختل کند.
توجه داشته باشید نکته ای که در این جا بسیار حائز اهمیت است، آن است که در این طلاق عدم رضایت مرد برای طلاق زن مطرح نیست. یعنی اگر مردی از طلاق زن خود در شرایط موجود خودداری کند، دادگاه میتواند او را مجبور به طلاق همسرش کند. در ادامه اگر باز هم مرد امتناع ورزید، نماینده دادگاه میتواند طلاق زن را از مرد بگیرد.
اثبات عسر و حرج در دادگاه برای طلاق
اثبات عسر و حرج در دادگاه برای طلاق چگونه است؟ باید بگوییم که به طور کلی، زن برای اثبات این موضوع می تواند به هر یک از ادله اثبات دعوی که در اختیار دارد، استناد کند. زن در این شرایط، باید از هر طریقی موضوع را برای قاضی ثابت نماید. از جمله مهم ترین دلایل اثبات این موضوع، برای زن از قرار زیر است:
- شهادت شهود و مطلعین
- اسناد و مدارک مهم
- نظریه کارشناسی
- اقرار خود شوهر
کلام آخر
یکی از مهمترین ابزارآلات حمایت قانون از زنان در برابر شرایط سخت و غیر قابل تحمل زندگی زناشویی، عسر و حرج است. هرچند تلاش می شود با آگاهی رسانی و آموزش های لازم، از بروز این شرایط دشوار در زندگی مشترک پیشگیری شود. در مواردی که این شرایط حاکم است، قوانین حمایتی برای حل این معضلات و احقاق حقوق زنان راهکارهای منصفانه ارائه می دهند.